Erfgoed krijgt een toekomst als bruisende studentenwijk
Usquare
Op de voormalige kazernesite Usquare in Brussel komt een levendige, gemengde en groene stadsomgeving. In opdracht van de SAU werkt het team ARTAU – Sweco aan de realisatie van 460 kwaliteitsvolle studentenwoningen en publieke voorzieningen. Het project verbindt de historische identiteit van de site met een toekomstgerichte, circulaire aanpak. De ambitie is helder: betaalbare studentenhuisvesting creëren die comfortabel, aanpasbaar en duurzaam is, ingebed in een open wijk waar wonen, leren, ontmoeten en ontspannen samenkomen.

Projectinformatie
- Expertise:
- Architectuur
- SAU – Société d’aménagement urbain
- Klant
- Brussel
- Locatie
- CONIX RDBM Belgium – ARTAU
- Partners
- Architectuur, stabiliteit, akoestiek, certificering GRO, speciale technieken, energie-efficiëntie en duurzaamheidsadvies
- Expertises
Photo © CONIX RDBM Belgium
Photo © CONIX RDBM BelgiumEen nieuwe invulling voor een historische site
Na een aanbestedingsprocedure met 51 kandidaten heeft de MSI de opdracht in 2024 toegekend aan het ontwerpteam ARTAU – CONIX RDBM Belgium, dat inmiddels deel uitmaakt van Sweco Architects en Sweco. Het gedetailleerde voorontwerp werd in februari 2026 goedgekeurd en de vergunningsaanvraag werd in juni 2026 ingediend. De oplevering is gepland voor 2027.
Het project beslaat 19.000 m² en vertegenwoordigt een investeringsbudget van 39 miljoen euro. Het omvat 460 studentenkamers, een auditorium met 300 plaatsen, seminarieruimtes en handelszaken rond het centrale plein. Usquare versterkt zo de band tussen de campus, de wijk en de stad.
Sober, circulair en robuust ontworpen
Het ontwerp vertrekt van drie principes: soberheid, circulariteit en robuustheid. Bestaande gebouwen en materialen krijgen maximaal een tweede leven. Nieuwe ingrepen zijn bewust flexibel en omkeerbaar ontworpen, zodat de ruimtes ook in de toekomst kunnen inspelen op veranderende noden.
De nieuwe volumes combineren lichte staal- en houtconstructies. Geprefabriceerde houten gevelcassettes met houtvezelisolatie zorgen voor sterke thermische prestaties. De bestaande structuren blijven zichtbaar en betekenisvol: in gebouw D vormen de historische smeedijzeren kolommen bijvoorbeeld een bepalend element in de doorlopende duplexwoningen.
Photo © CONIX RDBM Belgium – Artau
Photo © CONIX RDBM BelgiumTechnieken voor comfort met een lage impact
Sweco staat in voor de samenhang tussen stabiliteit, technische installaties en energieprestaties. Daarbij staat een gezond en comfortabel binnenklimaat centraal, met zo beperkt mogelijke energie- en materiaalstromen.
De technische aanpak omvat onder meer:
- behoud en hergebruik van bestaande radiatoren waar mogelijk;
- een reactief, individueel regelbaar verwarmingssysteem;
- natuurlijke nachtventilatie, overal waar dit ruimtelijk mogelijk is, als lowtechoplossing tegen oververhitting in de zomer;
- vraaggestuurde ventilatie in auditoria en cinema, op basis van CO₂-detectie;
- ventilatie via verdringing onder de zitplaatsen, met afvoer van vervuilde lucht op hoogte;
- fotovoltaïsche panelen op de daken;
- hoogwaardige dubbele beglazing en verbeterde akoestische isolatie.
Photo © CONIX RDBM Belgium – Artau
Photo © CONIX RDBM Belgium – ArtauWater als waardevolle grondstof
Ook het waterconcept volgt een circulaire logica: beperken, recycleren en hergebruiken. Waterbesparende kranen en douchekoppen verminderen het verbruik. Behandeld grijs water en regenwater dekken vervolgens een deel van de resterende waterbehoefte.
Groendaken op gebouwen E, H en I bufferen regenwater en ondersteunen de infiltratie en evapotranspiratie. Samen met vergroening op de site beperken deze maatregelen de belasting van het bestaande rioleringsnet en dragen ze bij aan een klimaatbestendige stadsomgeving.
Ruimte voor ontmoeting en verandering
Usquare is meer dan studentenhuisvesting. Actieve gelijkvloerse verdiepingen, doorsteekroutes en openbare functies brengen leven rond het centrale plein. De open inrichting stimuleert ecomobiliteit, sociale interactie en een veilige toe-eigening van de plek.
Door erfgoedzorg te koppelen aan kwaliteitsarchitectuur en innovatieve engineering ontstaat een veerkrachtige stadswijk die klaar is voor toekomstige generaties. Usquare wordt zo een inspirerend voorbeeld van duurzame stedelijke regeneratie in Brussel.







