‘De beste mobiliteit is nabijheid’

Terwijl onze bevolking aangroeit, worden energie en ruimte schaarse goederen. Tegelijk moeten we ervoor zorgen dat mensen zich op een duurzame en veilige manier kunnen verplaatsen. Die tegenstellingen maken het noodzakelijk om doordacht over duurzame mobiliteit na te denken.

©  Stijn Bollaert

Duurzame mobiliteit: Hoe zorgen we voor leefbare steden?

Bij Sweco is het een dagelijks wederkerend onderwerp: hoe zorgen we ervoor dat onze steden leefbaar blijven, maar dat mensen zich toch vlot en veilig doorheen die stad kunnen verplaatsen? De oplossing heet “duurzame mobiliteit”, zegt Projectleider Ward Ronse. “Duurzame mobiliteit wordt nog vaak enkel bekeken vanuit het perspectief van het klimaatprobleem, maar het gaat over veel meer. Het gaat over je veilig verplaatsen, in een leefbare stad, waar een hoge woonkwaliteit heerst. Waar de geluids- en filehinder van auto’s minimaal is en waar zo weinig mogelijk luchtvervuiling is.”

De belangrijke aspecten van duurzame mobiliteit

Er zijn alvast een paar aspecten die er vandaag voor zorgen dat duurzame mobiliteit een zeer pertinent onderwerp is geworden. Het groeiende ruimtebeslag dat we moeten terugdringen is daar een van. Gezondheid een andere. “Gezond verkeer en veilig verkeer gaan natuurlijk hand in hand, maar ook bijvoorbeeld van actieve verplaatsingen (per fiets of te voet) weten we dat ze veel bijdragen tot een gezondere bevolking. Een ander aspect is de elektrificatie van ons autopark, die is vandaag volop bezig en zal de komende jaren nog versnellen. Iedereen in een elektrische wagen steken, zal onze problemen niet oplossen, maar het dwingt het ons wel om na te denken over bijvoorbeeld laadinfrastructuur. Waar moeten we die laadpalen zetten? Is het wenselijk om die in een woonwijk te zetten, waar ze veel verkeer aantrekken? Of net niet? En hoe kunnen we mensen helpen om slim om te gaan met energie?”

Toekomstige veranderingen in mobiliteit

Dat we onze infrastructuur gaan aanpassen aan nieuwe inzichten, betekent ook dat Ward en zijn collega’s moeten nadenken over hoe we ons in de toekomst gaan verplaatsen. “Hoe zal ons verkeer er in, pakweg, 2040 uitzien? Niemand kan de toekomst voorspellen, maar je moet toch al overwegen over waar je bijvoorbeeld tramlijnen gaat leggen? Of fietssnelwegen? En hoeveel plaats je nog voor de wagen voorziet. We zien nu al dat het persoonlijke bezit van auto’s plaats maakt voor deelformules met een abonnement. Zeker jonge mensen zijn daar helemaal in mee. Een andere overweging die we moeten meenemen, is ketenmobiliteit. We vertrekken thuis met de fiets, fietsen naar een station en rijden dan met een deelstep naar onze werkplek. Zoiets werkt alleen als heel dat proces vlot, comfortabel en gemakkelijk gaat. En als het aanbod aan bijvoorbeeld fietsen en steps hoog genoeg is, én de fiets- en wandelroutes van en naar het station aantrekkelijk en veilig zijn.”

In al die drijfveren is het duidelijk dat ruimte en mobiliteit onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn, aldus Ward. “Concepten als de “15 minuten-stad” doen ons inzien dat “nabijheid” nog altijd de beste vorm van mobiliteit is. Alles wat je nodig hebt in het dagelijks leven zou je binnen 15 minuten lopen of fietsen van je huis moeten vinden. Het is duidelijk dat mensen eerder 500 meter te voet naar de bakker zullen stappen dan vijf kilometer. In dat laatste geval zijn ze veel meer geneigd om in een auto te stappen. Lange afstanden vragen ook meer energie en infrastructuur. Daarin speelt ook verwevenheid een rol: functies als wonen, werken en leren liggen best in elkaars buurt. Bij sommige mensen komt dan het doembeeld van de grootstad bovendrijven, maar dat hoeft niet. Je kan dit ook perfect in een gemeente of kleine stad realiseren.”

Beleidsmakers ondersteunen duurzame mobiliteit

Het goede nieuws is in elk geval dat beleidsmakers deze visie ondertussen ook genegen zijn. “Absoluut, ambtenaren en burgemeesters moeten hier meestal niet meer van overtuigd worden. Ook burgers zijn vaak mee in het verhaal. Toch is er nog veel werk aan de winkel, en is het daarom noodzakelijk om hier een draagvlak voor te creëren en mensen te sensibiliseren. Participatie is een cruciaal aspect in elk van onze projecten.”

Bron: Focus – Le Vif